Ψυχή τε και Σώματι
"Τραγουδούσαν
μισή
ώρα
πριν
εκτελεσθούν
και
την
ώρα
της
εκτελέσεως
φώναζαν
υπέρ
της
ελευθερίας"
,θα
γράψει
σε
γράμμα
του
προς
τον
αδελφό
του
ο
Ανδρέας
Παναγίδης,
ο
οποίος
τους
ακολούθησε
τραγουδώντας
και
ο
ίδιος
στην
αγχόνη
σαράντα
μέρες
αργότερα
μαζί
με
τον
Μιχαήλ
Κουτσόφτα
και
τον
Στέλιο
Μαυρομμάτη,
εξάδελφο
του
Ευαγόρα
Παλληκαρίδη.
Συγγενείς
μεταξύ
τους
μερικοί,
και
όλοι
μαζί
συγγενείς της Ελευθερίας. Τρεις μαζί, τρίδυμη η αγχόνη.
Οι
δήμιοι
ρώτησαν
τον
24χρονο
¨τρομοκράτη¨
Ανδρέα
Ζάκο
ποία
ήταν
η
τελευταία
επι¬θυμία
του.
Να
ακούσει,
είπε,
το
Πένθιμο
Εμβατήριο
της
Ηρωικής
Συμφωνίας
του
Μπετόβεν.
Οι
Άγγλοι
του
έκαναν
τη
χάρη.
Οι
τρεις
ετοιμοθάνατοι
ήρωες
άκουσαν
την
Ηρωική
Συμφωνία
και
σε
λίγο
τους
τριγμούς
της
ανοιγόμενης
καταπακτής,
για
να
βρεθούν
αμέσως
αιωρούμενοι
στο
ικρίωμα
της
αγχόνης.
Είχαν
αρνηθεί
να
δεχθούν
την
κου¬κούλα
στο
κεφάλι
προκειμένου
να
μη
βλέπουν
τη
διαδικασία
του
απαγχονισμού
τα
χέρια
τους
ήσαν
δεμένα
πισθάγκωνα,
τα
πόδια
δεμένα,
τα
μάτια
ανοικτά,
η
ψυχή
ελεύθερη!
Η
ΕΟΚΑ,
όμως,
είχε
δεχθεί
την
έκκληση
του
Ζάκου
και
απελευθέρωσε
τον
Άγγλο
Τζων
Κρήμερ,
που
είχε
συλλάβει
ως όμηρο για να ματαιώσει, με την μέθοδο της ανταλλαγής, την εκτέλεσή του.
ΕΟΚΑ...αφιέρωμα Δρ. Πάτροκλος Σταύρου - Οκτώβριος 1995
...Διαβάζουμε
αποσπάσματα
από
το
ένθετο
που
εμπεριέχεται
στο
μουσικό
έργο
του
Μάριου
Τόκα
με
τίτλο
Ψυχή
τε
και
Σώματι,
τα
οποία
είναι
αφιερωμένα
από
τον
Δρ.
Πάτροκλο
Σταύρου
στους
αγωνιστές
της
ΕΟΚΑ.
Αποτυπωμένα
με
τόση
ζωντάνιαΒρίσκεσαι
πράγματι
εκεί.
Ποια
θα
μπορούσε
να
είναι
η
λέξη
άραγες,
που
θα
περίγραφε
το
λόγο
του;
Ας
ψάξουμε
να
την
βρούμε
στη
τελευταία
του
παράγραφο...γιατί
ο Πάτροκλος Σταύρου...θα τελειώσει κάπως έτσι...
Ο
Μάριος
Τόκας
δεν
έντυσε
απλώς
με
τη
μουσική
του
επιδεξιότητα
και
την
αγάπη
του
τους
ευγενείς
στίχους
του
Παλληκαρίδη,
τους
αποχαιρετιστήριους
στίχους
του
Γιάννη
Ρίτσου
για
τον
Αυξεντίου,
τα
ιερά
γράμματα
του
Ζάκου
προς
τους
δικούς
του,
τα
άλλα
τραγούδια.
Μπήκε
μέσα
στην
ουσία
των
κειμένων,
στον
πυρήνα
των
ιδανικών
που
ενέπνευσαν
τους
ήρωες
και
μάρτυρες
και
αναζήτησε
την
υπερβατική
μελωδία
των
ψυχών
τους.
Την
βρήκε
και
της
έδωσε
μορφή,
τη
μορφή
των
μουσικών
τόνων
και
φθόγγων.
Και
από
εκεί,
από
τον
πυρήνα,
ανάβλυσε
η
μελωδία
προς
τα
έξω,
συνυφασμένη
με
τα
κείμενα,
λες
και
μαζί
γεννήθηκαν,
μαζί
μεγάλωσαν,
μαζί
εξερράγησαν
σαν
μυστικοπαθή
ιαχή
και
επίκληση
προς
την
Ελευθερία....Ευχαριστώ
τον
Μάριο
Τόκα
που
μου
έκανε
την
τιμή
να
μου
δώσει
το
προνόμιο
να
απο¬τυπώσω
το
λόγο
μου,
λόγο
αφιερωματικό,
για
τους
ήρωες
μας,
αυτούς
και
όλους,
στο
περικάλυμμα του δίσκου.
Ας
τους
τραγουδούμε
για
να
αιρόμαστε
πάνω
από
τα
συμβατικά
και
τα
περπατημένα
και
τα
μάτια
της
ψυχής
μας
να
ατενίζουμε
χωρίς
πολύ
να
ντρεπόμαστε,
για
να
παίρνουμε
πνοή
από
την
πνοή
τους
για
τα
μεγάλα
και
τα
ιερά,
για
την
πατρίδα
και
την
ελευθερία
για
τις
αρχές
και
τις
αξίες
που
κάνουν
τον
άνθρωπο, Άνθρωπος.
σελ. 3 από 3
πίσω στη Κύπρο
